Nar sirkesi nasıl yapılır sorusu, sonbaharda tezgâhlar narla dolduğunda en çok merak edilen konulardan biridir. Ekşimsi ve meyvemsi tadıyla salatalara ayrı bir lezzet katan bu sirke, biraz sabırla evde de hazırlanabilir. Aşağıda nar sirkesinin ne olduğunu, evde nasıl yapıldığını, nasıl kullanıldığını ve hakkında bilinmesi gerekenleri bulabilirsiniz.
Nar Sirkesi Nedir?
Nar sirkesi, nar tanelerinin ya da nar suyunun önce alkole, ardından sirke bakterileri yardımıyla asetik aside dönüşmesiyle elde edilen fermente bir üründür. Nar ekşisiyle karıştırılmamalıdır; nar ekşisi nar suyunun kaynatılıp koyulaştırılmasıyla yapılır, sirke ise fermantasyonla oluşur.
Evde yapımı için temel adımlar şunlardır:
- Olgun narları ayıklayın, taneleri beyaz zarlarından temizleyin ve hafifçe ezin.
- Taneleri geniş ağızlı, temiz bir cam kavanoza koyun. Kavanozun üst kısmında boşluk bırakın.
- Üzerini geçecek kadar klorsuz içme suyu ekleyin. Fermantasyonu başlatmak için bir iki kaşık bal ya da şeker ve varsa bir miktar ev sirkesi ya da sirke anası ilave edin.
- Kavanozun ağzını hava alacak şekilde temiz bir tülbentle kapatın ve güneş almayan, ılık bir yere koyun.
- İlk haftalarda karışımı her gün tahta kaşıkla karıştırın; bu, yüzeyde küf oluşmasını önlemeye yardımcı olur.
- Taneler dibe çöküp keskin sirke kokusu oluştuğunda karışımı süzün, sıvıyı tekrar kavanoza alıp bir süre daha dinlendirin.
Süre, ortam sıcaklığına göre birkaç haftadan iki aya kadar değişebilir. Yüzeyde renkli, tüylü bir küf tabakası ya da kötü bir koku oluşursa sirkeyi kullanmayın. Metal kap ve kaşık kullanmaktan kaçının.
Nar Sirkesi Nasıl Kullanılır?
Nar sirkesi en çok salata soslarında, zeytinyağlılarda, mezelerde ve et ya da tavuk marinasyonlarında kullanılır. Zeytinyağı ve bir tutam tuzla karıştırıldığında pratik bir sos elde edilir. Turşu kurarken ya da sebzeleri yıkarken de tercih edenler vardır.
İçmek isteyenler genellikle bir çay kaşığı ya da tatlı kaşığı kadar sirkeyi bir bardak suyla seyreltir. Sirkeyi sek içmek, asidik yapısı nedeniyle diş minesine ve yemek borusuna zarar verebileceği için önerilmez. Gün içinde yeterli su içmek zaten başlı başına önemli bir alışkanlıktır; sirkeli su bunun yerini tutmaz.
Nar Faydaları Nelerdir?
Nar; C vitamini, K vitamini, folat, potasyum ve lif içeren bir meyvedir. Rengini veren polifenoller sayesinde antioksidan bileşikler bakımından zengin kabul edilir. Taneleriyle birlikte tüketildiğinde lif alımına katkı sağlar ve tokluk hissi verir. Dengeli bir beslenme düzeninin parçası olarak mevsiminde tüketilmesi güzel bir tercihtir. Yine de narı ya da herhangi bir besini tek başına hastalık önleyen ya da tedavi eden bir ürün olarak görmek doğru olmaz.
Nar Sirkesi Ne İşe Yarar?
Nar sirkesi ne işe yarar sorusunun en net yanıtı mutfaktadır: Yemeklere ekşilik ve aroma katar, tuz kullanımını azaltmak isteyenlere lezzet desteği sağlar. Bunun yanında narın bazı bitkisel bileşiklerini ve fermantasyon sırasında oluşan organik asitleri içerir. Pastörize edilmemiş ev sirkelerinde canlı mikroorganizmalar da bulunabilir. Bağırsak dostu beslenmeyle ilgileniyorsanız probiyotik ve prebiyotik farkını anlatan yazımıza da göz atabilirsiniz.
Neye İyi Gelir?
Nar sirkesi faydaları arasında halk arasında sindirimi kolaylaştırdığı, kan şekerini dengelediği ve bağışıklığı desteklediği sıkça dile getirilir. Sirkenin yemek sonrası kan şekeri üzerindeki etkilerine dair bazı araştırmalar bulunsa da bu çalışmalar sınırlıdır ve kesin bir sonuca varmak için yeterli değildir. Bu nedenle nar sirkesini bir ilaç gibi değil, beslenmenizi çeşitlendiren bir gıda olarak düşünmek gerekir.
Nar sirkesinin zararları da göz ardı edilmemelidir. Nar sirkesi mideye dokunur mu diye soranlar için yanıt şudur: Asidik olduğu için özellikle aç karnına ve fazla miktarda içildiğinde mide yanması, reflü şikâyetlerinde artış ve hazımsızlık yapabilir. Gastrit, ülser ya da reflüsü olanlar, diyabet ilacı ya da tansiyon ilacı kullananlar, böbrek rahatsızlığı bulunanlar ve hamileler düzenli tüketmeden önce mutlaka doktorlarına danışmalıdır. İçtikten sonra ağzı suyla çalkalamak dişleri korumaya yardımcı olur.
Zayıflamaya Yardımcı Olur Mu?
Sirkenin tek başına zayıflattığını gösteren güçlü bir kanıt yoktur. Bazı kişiler yemekten önce sirkeli su içtiğinde daha çabuk doyduğunu söylese de kalıcı kilo kaybı; dengeli beslenme, porsiyon kontrolü, düzenli hareket ve yeterli uykuyla sağlanır. Nar sirkesi, yağlı ve kalorili sosların yerine salatada kullanıldığında bu sürece dolaylı bir katkı sunabilir. Kilo vermek için fazla miktarda sirke içmek ise fayda sağlamaz, mide şikâyetlerine yol açabilir.
Nar Çekirdeği Yağı Faydaları Nelerdir?
Nar çekirdeği yağı, çekirdeklerin soğuk sıkım yöntemiyle preslenmesiyle elde edilir ve punisik asit adı verilen bir yağ asidi bakımından zengindir. Daha çok kozmetik alanda, cildi nemlendirmek ve yumuşatmak amacıyla bakım yağlarında ve kremlerde kullanılır. Cilde uygulamadan önce bileğin iç kısmında küçük bir alanda denemek, hassasiyet olup olmadığını görmek açısından faydalıdır. Ağız yoluyla takviye olarak kullanmayı düşünüyorsanız önce bir hekime ya da eczacıya danışın.
Sonuç olarak nar sirkesi, temiz malzeme ve sabırla evde yapılabilen lezzetli bir üründür. Ölçülü kullanıldığında sofranıza renk katar; sağlıkla ilgili beklentilerinizde ise gerçekçi olmak ve şüphe duyduğunuz durumlarda uzman görüşü almak en doğrusudur.
